تعليم و تربيت در اسلام    جلد : 1  صفحه : 111

[درس چهاردهم تا هفدهم عوامل مؤثر در تربيت (1 و 2 و 3 و 4)]

درس چهاردهم: عوامل مؤثر در تربيت (1)

زندگى انسان از هنگام بارورى «اوُول»[1] در رحم مادر شروع مى‌شود و شخصيت او نيز در مراحل گوناگون زندگى از جنبه‌هاى مختلف شكل مى‌گيرد.

در ابتدا همه جنينها شبيه يكديگرند و ميان دو جنين، تفاوتى مشاهده نمى‌گردد، ولى با گذشت‌زمان بتدريج تفاوتهايى ازنظر وضع‌ظاهر و جنبه‌هاى‌مختلف رفتارى مشاهده‌مى‌شود.

راستى چه عاملى باعث ايجاد تفاوتهاى گوناگون رفتارى انسانها مى‌شود؟

اغلب دانشمندان «وراثت» و «محيط» را عامل مؤثر در ايجاد اين تفاوتها دانسته‌اند، به اين معنا كه تفاوتهاى وراثتى و محيطى باعث اختلافهاى رفتارى و صفاتى مى‌گردد.[2]

وراثت‌

الف- وراثت چيست؟

يكى از قوانين مهم حاكم بر موجودات زنده، قانون وراثت است كه حافظ صورت و نوع نبات، حيوان و انسان است.

وراثت را مى‌توان چنين تعريف كرد:

«انتقال طبيعى بعضى از صفات و خصايص زيستى، بدنى، ذهنى يا عقلى و اخلاقى از والدين و اجداد به فرزندان را وراثت گويند.»[3]

[1] - تخم يا سلولى از مادر

[2] - البته با تحقيق در متون اسلامى پى مى‌بريم كه اسلام، علاوه بر وراثت و محيط، عوامل ديگرى از قبيل اراده و امدادهاى غيبى را نيز مطرح كرده است.

[3] - روان شناسى رشد، على اكبر شعارى نژاد، ص 60.