موظف مىكند. و ما پس از اين به قدر مقدور شمهاى از آن را بيان مىكنيم.
در هر حال، انسان متعبد بايد اوقات عبادتش موظف باشد. البته اوقات نماز را، كه مهمترين عبادات است، بايد حفظ كند و آنها را در اوقات فضيلت به جا آورد، و در آن اوقات براى خود شغل ديگرى قرار ندهد. و همان طور كه براى كسب مال و منال و براى مباحثه و مطالعه، وقت موظف قرار مىدهد، براى اين عبادات نيز قرار دهد كه در آن وقت فارغ از امور ديگر باشد تا حضور قلب، كه مغز و لبّ عبادات است، براى او ميسور باشد. ولى اگر مثل نويسنده نماز را با تكلف به جا آورد و قيام به عبوديت معبود را از امور زايده بداند، البته آن را تا آخر وقت امكان تأخير مىاندازد، و در وقت اتيان آن نيز به واسطه آنكه كارهاى مهمى به نظر و گمان خود مزاحم با آن مىبيند، سر و دست شكسته اتيان مىكند. البته چنين عبادتى نورانيت ندارد، سهل است، مورد غضب الهى است و چنين شخصى مستخفّ به صلاة و متهاون در امر آن است. به خداى تعالى پناه مىبرم از خفيف شمردن نماز و مبالات نكردن به امر آن. اين اوراق گنجايش ذكر اخبار در اين باب را ندارد، ولى بعضى از آن را ذكر مىكنيم براى عبرت.
عن محمّد بن يعقوب بإسناده عن أبي جعفر، عليه السّلام، قال: لا تتهاون بصلاتك، فإنّ النّبىّ، صلّى اللّه عليه و آله، قال عند موته: ليس منّى من استخفّ بصلاته، ليس منّى من شرب مسكرا لا يرد علىّ الحوض لا و اللّه. [1] «حضرت باقر، عليه السلام، فرمود به زراره، عليه الرحمة: سستى مكن در امر نمازت، زيرا كه رسول خدا، صلّى اللّه عليه و آله، فرمود در دم مردنش: «نيست از من كسى كه خفيف شمارد نمازش را، از من نيست كسى كه بياشامد مسكرى، به خدا قسم كه وارد نمىشود بر من نزد حوض.» و بإسناده عن أبي بصير، قال قال أبو الحسن الأوّل، عليه السّلام: لمّا حضرت ابى الوفاة، قال لي: يا بنىّ، لا ينال شفاعتنا من استخفّ بالصّلاة. [2] «جناب أبو بصير گويد كه حضرت كاظم، عليه السلام فرمود چون پدرم را وفات رسيد فرمود به من: اى پسرك من، همانا نايل نشود شفاعت ما را كسى كه استخفاف كند به نمازش.»
[1] فروع كافى، ج 3، ص 269، «كتاب الصلاة»، «باب من حافظ على صلاته أو ضيّعها»، حديث 7.
[2] فروع كافى، ج 3، ص 270، «كتاب الصلاة»، «باب من حافظ على صلاته اوضيّعها»، حديث 15.