نام کتاب : ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) نویسنده : الشيخ الطبرسي جلد : 3 صفحه : 103
بعضى گويند معناى آيه اينست كه خداوند اگر
ميخواست بآنها فرمان جنگ نمىداد.
(مِنْ بَعْدِ ما جاءَتْهُمُ الْبَيِّناتُ) پس
از آنكه حجت و دليل براى آنان روشن شد زيرا غرض از بعثت انبياء حاصل شد به سبب
ايمان كسانى كه قبل از جنگ ايمان آوردند.
(وَ لكِنِ اخْتَلَفُوا فَمِنْهُمْ مَنْ آمَنَ وَ مِنْهُمْ مَنْ
كَفَرَ) ولى اينان مختلف شدند برخى به سبب لطف و توفيق الهى و حسن اختيار
خودشان ايمان آوردند و برخى با اختيار خود كافر شدند.
(وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ مَا اقْتَتَلُوا):
باز اين جمله را تكرار نمود تا تأكيدى باشد كه اگر خدا ميخواست اينان جنگ
نميكردند.
بعضى از مفسرين ميگويند كه مقصود از(وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ ...) اول خواست خدا نسبت به
كافران است كه اگر خدا ميخواست آنها را الزام و اجبار به ايمان ميكرد كه ديگر
نتوانند مخالفت كنند و تكليف از آنان برداشته ميشد.
و مقصود آيه:(وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ
...) دوم خواست خدا نسبت به مؤمنان است كه اگر خدا ميخواست به مؤمنان
فرمان ميداد كه با كفار جنگ نكنند.
(وَ لكِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ ما يُرِيدُ)
ولى خدا هر آنچه مصلحت و حكمت ايجاب و اقتضا كند بجا مىآورد.
نام کتاب : ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) نویسنده : الشيخ الطبرسي جلد : 3 صفحه : 103